Nieuwe : Recente foto's 14-8-2016

Het schuren van het gewei.

Het gewei.

De verkleuring van het gewei na het verwijderen van de huid verschilt per soort. Direct na het afschuren is het gelige wit van levend bot te zien. Bij reeën wordt het geheel donkerder, bij edelherten blijven de punten wit. De uiteindelijke kleur hangt af van de vegetatie, maar het is onduidelijk of dit komt door de rechtstreekse inwerking van plantensappen of via de voeding. Ook bloedresten spelen een rol in de kleur, misschien doordat de oppervlakte van het gewei slijt en zo oude adertjes blootlegt. De hoofdvorm van het gewei wordt bepaald door de genen en is dus elk jaar hetzelfde en even uniek als een vingerafdruk. Kenners herkennen een individu zelfs nog aan het gewei als dat tussen de ontmoetingen tweemaal gewisseld is. Ook kan men aan de geweivorm zien of een hert bijvoorbeeld uit een Roemeense of een Nederlandse populatie komt. Opvolgende geweien van opgroeiende herten worden zwaarder en meer vertakt, maar oudere herten krijgen weer een eenvoudiger gewei, soms tot er alleen nog lange spitsen uitgroeien. Er is dus geen vast verband tussen leeftijd en gewei. Het gewei kan, afhankelijk van de soort, tot vijf of tien procent van het lichaamsgewicht uitmaken. Bij elanden komen twee genetisch bepaalde geweivormen voor: een plat schoffelgewei zoals bij het damhert en een stanggewei. De groeipunt van het elandgewei is met een lengtewinst tot anderhalve centimeter per dag het snelstgroeiende zoogdierweefsel dat bekend is.

Gezondheid en de kwaliteit van de biotoop hebben veel invloed op het gewei, omdat het jaarlijks aanmaken van een gewei veel mineralen en energie vereist. Huid en bot-einden van het gewei zijn ongewoon goed doorbloed om de snelle groei mogelijk te maken. Zeer interessant in dit verband zijn de jachttrofeeën die hertog Maurits van Saksen en zijn opvolgers inBurcht Moritzburg bij Dresden te pronk gehangen hebben. Geweien van edelherten werden alleen geconserveerd als ze minstens 24 enden hadden, een aantal wat tegenwoordig als praktisch onmogelijk geldt. Een van die geweien weegt bijna 20 kilogram. Ook gold het dier pas als jachtwild wanneer het minstens 150 kilo woog; tegenwoordig geldt dat als bovengrens voor het gewicht van een edelhert.[2]

Verklaringen voor het kennelijke verschil tussen vroegere en huidige edelherten worden gezocht in bejaging en leefomgeving. Jagers schieten bij voorkeur grote herten met grote geweien af, wat kan leiden tot een genetische selectie op bescheidener dieren. Maar het leefmilieu heeft aantoonbaar invloed. Onder invloed van de omstandigheden verschraalden herten en hun geweien op de Veluwe sinds de 17e eeuw, om in de tweede helft van de twintigste eeuw weer forser te worden. 


Klik op de foto om hem te vergroten.

Commentaren: 7
  • #7

    Natuurkieker Coby (zondag, 21 augustus 2016 20:53)

    Hoi Herman, wat een interessante blog heb je gemaakt over het hertengewei, leuk! En een fraaie serie foto's van jouw wandeling.
    Natuurkieker Coby

  • #6

    Tinie (zaterdag, 20 augustus 2016 14:47)

    Pracht serie Herman.
    Het schuren van het gewei laat je hier mooi zien.
    Fijn weekend, groetjes Tinie

  • #5

    KeesvanD (zaterdag, 20 augustus 2016 13:06)

    De damherten stelen deze keer de show. Ik heb een spitser gezien met een min of meer rood gewei, maar jouw beelden zijn veel indrukwekkender. Het is een bijzonder schouwspel om dit te zien. De herfst komt er aan.

  • #4

    Irma (zaterdag, 20 augustus 2016 11:25)

    Wat een prachtige serie foto's heb je weer gemaakt Herman.
    Mooi om te zien hoe het gewei verandert, ook de zonsopkomst is weer geweldig.
    Groetjes Irma

  • #3

    Ghita (dinsdag, 16 augustus 2016 21:37)

    Wat een leuke blog, met info over het vegen van het gewei, en mooie hertenfoto's.
    Maar ook de zonsopkomst is weer mooi,en de hei is prachtig, daar ga ik de eerstvolgende keer maar eens een kijkje nemen, want het is ook zo weer voorbij met de bloeiende hei

  • #2

    René Smits (dinsdag, 16 augustus 2016 18:25)

    Hai Herman,

    Jammer dat we elkaar niet tegen gekomen zijn op deze dag. Prachtige serie platen weer en de laatste had ik heel graag gemaakt. Heel fraai.

    Groet,
    René

  • #1

    Roos (dinsdag, 16 augustus 2016 12:58)

    Schitterend Herman. Met veel plezier weer je mooie foto's bekeken.